NOWA RUDA -to miasto i gmina w województwie dolnośląskim, w powiecie kłodzkim. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do województwa wałbrzyskiego.
Miasto położone jest w Sudetach Środkowych, nad rzeką Włodzicą. Podzielone jest na trzy dzielnice: Centrum, Drogosław i Słupiec.
Według danych z 30 czerwca 20042, miasto miało 24 697 mieszkańców.Herb miasta
Herbem Nowej Rudy jest żółty ścięty pień na tle czerwonej tarczy. Stara nazwa osady, poprzedniczki dzisiejszego miasta, to Nowa Poręba, stąd taki herb.
[edytuj]
Przemysł
W Nowej Rudzie wydobywany był węgiel kamienny. Kopalnia Węgla Kamiennego (pole Piast i Słupiec) została zamknięta w ramach restrukturyzacji górnictwa. W Słupcu pracuje odkrywkowa kopalnia gabra- kamieniołom.
[edytuj]
Kultura
Z Nowej Rudy pochodzi wiele znanych osób, takich jak poeta Karol Maliszewski, piosenkarka Edyta Geppert oraz aktorzy: Krzysztof Tyniec,Maria Ołowiak, Robert Więckiewicz ("Vinci", "Ciało", "Samo życie"). Z miastem jest silnie związana pisarka Olga Tokarczuk, akcja jej książki Dom dzienny, dom nocny dzieje się w Nowej Rudzie. Sportowcy: Dorota Idzi (z domu Nowak), wielokrotna medalistka, jedna z naszych najlepszych pięcioboistek, Jan Jankiewicz, kolarz, olimpijczyk z Moskwy laureat Plebiscytu Przeglądu Sportowego w 1979 r.
[edytuj]
Szkolnictwo
W Nowej Rudzie znajdują się następujące placówki edukacyjne:
* Zespół Szkół Ogólnokształcących im. Henryka Sienkiewicza w Nowej Rudzie
* Noworudzka Szkoła Techniczna im. Stanisława Staszica
* Zespóły Szkół Ponadgimnazjalnych w Nowej Rudzie
* Polsko-Czeska Wyższa Szkoła Biznesu i Sportu Collegium Glacense w Nowej Rudzie
* Centrum Szkoleniowo-Usługowe KaeRtur - Niepubliczna Placówka Kształcenia Ustawicznego, Niepubliczna Placówka Doskonalenia Nauczycieli
* Powiatowa Centrum Doskonalenia Kadr - Biblioteka Pedagogiczna w Nowej Rudzie
[edytuj]
Ciekawe miejsca
* Rynek z Ratuszem z 1884r. (jeden z najładniejszych w Polsce)
* figura Jana Chrzciciela na rynku
* Zamek z XIV w, przylegający do rynku
* Dom - muzeum Josepha Wittiga - kronikarza Nowej Rudy.
* Muzeum Górnictwa z podziemną trasą i kolejką górniczą.
* Kościółek (sanktuarium Matki Bożej Bolesnej) i wieża widokowa na Górze Wszystkich Świętych (dziel. Słupiec)
* Kościół pod wezwaniem św. Mikołaja ( z okazałymi murami oporowymi i schodami od strony ul. Fredry)
* Kościół św. Barbary w Drogosławiu (dzielnica Nowej Rudy)
* Barokowa Kaplica Loretańska (ul. Cmentarna)
* dawny zbór ewangelicki (obecnie kościół pw Bożego Ciała, ul. Kolejowa)
* Most kamienny w ciągu ul. Piłsudskiego, nad ul. Podjazdową (jeden z najstarszych na Dolnym Śląsku)
* Domy Tkaczy nad Włodzicą (ul. Zaułek)
* Samolot MiG-21 z licytacji WOŚP (ustawiony obok stacji paliw Orlenu, pomiędzy dzielnicami Centrum i Słupiec).
Latem warto zwiedzić okolice:
* Wzgórza Włodzickie
* Góry Sowie
* Góry Stołowe
* Wielką Sowę (1015 m n.p.m)
* Podziemne hitlerowskie miasta Gór Sowich (Walim i Osówka)
* Uzdrowiska Kotliny Kłodzkiej
* Bazylikę w Wambierzycach, z ruchomą szopką
Zimą można wybrać się na narty do pobliskich ośrodków narciarskich:
* Sokolec
* Rzeczka
* Przełęcz Jugowska
* nieco dalej Zieleniec
[edytuj]
Sąsiednie gminy
Nowa Ruda, Radków, Bielawa, Pieszyce , Głuszyca , Stoszowice , Kłodzko
[edytuj]
Transport
* 381 – Wałbrzych - Nowa Ruda - Kłodzko 8
* 384 – 8 39 Łagiewniki - Dzierżoniów - Bielawa - Nowa Ruda385
* 385 – Tłumaczów- Nowa Ruda - Srebrna Góra - Ząbkowice Śląskie - Ziębice - Grodków - Jaczowice
* Linia kolejowa : Wałbrzych Główny - Nowa Ruda - Kłodzko Główne
* Na terenie miasta realizowany jest obecnie I etap budowy Obwodnicy Nowej Rudy w ciągu drogi wojewódzkiej nr 381 .